علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن چیست؟ بررسی کامل دلایل و راهحلها
شنیدن صدای تقتق هنگام استارت زدن یکی از مشکلات رایجی است که میتواند هر رانندهای را نگران کند. گاهی با چرخاندن سوئیچ یا فشردن دکمه استارت، بهجای روشنشدن موتور فقط یک صدای تق شنیده میشود. در بعضی خودروها این صدا پشتسرهم و سریع تکرار میشود و در برخی دیگر فقط یک تق محکم از محفظه موتور به گوش میرسد. تفاوت نوع صدا، شدت آن و رفتاری که همزمان در چراغهای خودرو دیده میشود، میتواند سرنخ مهمی برای تشخیص علت باشد.
بیشتر اوقات علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن به باتری ضعیف، شل بودن سرباتری، خرابی اتصالات برق یا ایراد موتور استارت مربوط میشود. بااینحال در بعضی موارد قفلکردن موتور، مشکل اتوماتیک استارت، خرابی کابل منفی بدنه یا حتی اشکال در سیستم ضدسرقت نیز میتواند باعث شنیدهشدن صدای تقتق شود. در این مقاله همه علتهای احتمالی، نشانههای تشخیصی، اقدامات ایمن و زمان مناسب تماس با امداد خودرو 09663 او امداد را بررسی میکنیم.
تفاوت صدای تقتق سریع با یک تق محکم هنگام استارت
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن اگر هنگام چرخاندن سوئیچ یا فشردن دکمه استارت، صدای تقتق سریع و متوالی شنیده میشود و نور چراغهای پشت آمپر نیز همزمان کم و زیاد میشود، احتمالاً ولتاژ باتری پایین است یا اتصال باتری کیفیت مناسبی ندارد. در این شرایط اتوماتیک استارت تلاش میکند مدار را وصل کند، اما بهدلیل افت ولتاژ دوباره قطع میشود. تکرار همین قطع و وصل، صدای تقتق سریع ایجاد میکند.
اگر فقط یک تق محکم شنیده میشود و موتور اصلاً نمیچرخد، باید اتوماتیک استارت، موتور استارت، کابل مثبت، اتصال بدنه و احتمال قفلشدن موتور بررسی شوند. اگر هیچ صدایی شنیده نمیشود، ممکن است مشکل از سوئیچ، رله، فیوز، سلکتور گیربکس، سنسور کلاچ، سیستم ایموبلایزر یا قطع کامل برق باشد. نوع صدا یک سرنخ مهم است، اما تشخیص نهایی بدون بررسی باتری و مدار استارت امکانپذیر نیست.
مهمترین علتهای تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن
1. ضعیف یا خالی شدن باتری خودرو
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن ضعیفشدن باتری میتواند بهدلیل عمر بالا، روشن ماندن چراغها، سرمای شدید، خرابی دینام، مصرف برق مخفی یا استفاده نکردن طولانیمدت از خودرو رخ دهد. اگر خودرو پس از باتری به باتری روشن شد، فقط باتری را مقصر ندانید. باید عملکرد دینام، میزان شارژ و وجود مصرف برق در زمان خاموش بودن موتور نیز بررسی شود.
2. شل بودن یا سولفاته شدن سرباتریها
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن گاهی باتری سالم است، اما جریان کافی از محل اتصال سرباتری عبور نمیکند. شل بودن بستها، رسوب سفید یا سبز روی قطبها، زنگزدگی و آلودگی میتواند مقاومت الکتریکی ایجاد کند. در این حالت هنگام استارت نور چراغها کاهش مییابد و صدای تقتق شنیده میشود.
اگر سرباتری با دست حرکت میکند، اتصال آن مناسب نیست. همچنین داغشدن بست یا کابل هنگام تلاش برای استارت میتواند نشانه مقاومت بالا باشد. تمیزکردن و محکمکردن سرباتری باید با رعایت ایمنی انجام شود. تماس همزمان ابزار فلزی با قطب مثبت و بدنه میتواند اتصال کوتاه و جرقه خطرناک ایجاد کند.
3. خرابی کابل مثبت یا اتصال منفی بدنه
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن برای چرخیدن موتور استارت، برق باید از کابل مثبت باتری به استارت برسد و از مسیر بدنه و کابل منفی به باتری بازگردد. پوسیدگی داخلی کابل، شل بودن پیچ اتصال، پارگی رشتههای مسی یا اکسید شدن محل اتصال میتواند جریان را محدود کند. این مشکل گاهی متناوب است؛ یعنی خودرو یک روز عادی روشن میشود و روز دیگر فقط تقتق میکند.
ظاهر سالم کابل همیشه به معنای سالم بودن داخل آن نیست. داغشدن کابل، تغییر رنگ روکش، بوی سوختگی یا افت ولتاژ زیاد از نشانههای خرابی هستند. اندازهگیری افت ولتاژ هنگام استارت یکی از روشهای دقیق تشخیص است و بهتر است توسط برقکار یا امدادگر انجام شود.
4. خرابی اتوماتیک استارت یا سلونوئید
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن اتوماتیک استارت وظیفه دارد دنده استارت را با فلایویل درگیر کند و جریان اصلی را به موتور استارت برساند. اگر کنتاکتهای داخلی آن سوخته یا فرسوده باشند، ممکن است فقط یک تق محکم شنیده شود و موتور استارت نچرخد. گاهی خودرو پس از چند بار چرخاندن سوئیچ روشن میشود، اما این نشانه برطرفشدن مشکل نیست.
اتوماتیک استارت وظیفه دارد دنده استارت را با فلایویل درگیر کند و جریان اصلی را به موتور استارت برساند. اگر کنتاکتهای داخلی آن سوخته یا فرسوده باشند، ممکن است فقط یک تق محکم شنیده شود و موتور استارت نچرخد. گاهی خودرو پس از چند بار چرخاندن سوئیچ روشن میشود، اما این نشانه برطرفشدن مشکل نیست.
5. خرابی زغال، بوش یا آرمیچر موتور استارت
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن موتور استارت از قطعاتی مانند زغال، آرمیچر، بوش، کلکتور و دنده استارت تشکیل شده است. فرسودهشدن زغالها میتواند جریان را قطع و وصل کند. خرابی بوشها ممکن است باعث گیرکردن آرمیچر شود و آسیب سیمپیچ نیز قدرت چرخش را کاهش دهد. در این شرایط علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن مستقیماً به مجموعه استارت مربوط است.
اگر باتری و اتصالات سالم هستند اما با هر بار استارت فقط یک تق شنیده میشود، خود استارت باید آزمایش شود. گاهی استارت در حالت سرد کار میکند اما پس از گرمشدن موتور از کار میافتد. چند بار روشنشدن اتفاقی نباید باعث شود بررسی این قطعه را به تعویق بیندازید.
6. خرابی رله استارت یا فیوز مدار
رله استارت فرمان کمجریان سوئیچ یا ECU را به مدار استارت منتقل میکند. خرابی رله، اکسید شدن پایهها، شل بودن سوکت یا سوختن فیوز ممکن است باعث شود استارت درگیر نشود یا فقط صدای تق از جعبهفیوز شنیده شود. در برخی خودروها رله چند بار تلاش میکند و صدایی شبیه تقتق ایجاد میشود.
هرگز فیوز سوخته را با فیوزی با آمپر بالاتر جایگزین نکنید. اگر فیوز جدید دوباره میسوزد، احتمال اتصال کوتاه وجود دارد. ادامه استفاده میتواند به سیمکشی، ECU و تجهیزات برقی آسیب بزند یا خطر آتشسوزی ایجاد کند.
7. خرابی سوئیچ یا دکمه استارت
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن سوئیچ مکانیکی، دکمه استارت و ماژول مربوط به آن باید فرمان روشنشدن را بهدرستی ارسال کنند. فرسودگی مغزی سوئیچ، خرابی دکمه، قطعی سیم یا اشکال در ماژول ممکن است باعث ارسال فرمان ناقص شود. گاهی با حرکتدادن سوئیچ یا چند بار فشردن دکمه، خودرو روشن میشود که میتواند نشانه خرابی این بخش باشد.
8. قرار نداشتن دنده اتوماتیک روی P یا N
خودروهای اتوماتیک معمولاً فقط در حالت پارک یا خلاص روشن میشوند. خرابی یا تنظیم نبودن سلکتور گیربکس ممکن است باعث شود خودرو حالت P را تشخیص ندهد. در چنین شرایطی قرار دادن دستهدنده روی N میتواند بهطور موقت خودرو را روشن کند.
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن اگر خودرو واکنش مناسبی ندارد، ترمز دستی را بکشید، پدال ترمز را نگه دارید، دستهدنده را از P خارج کنید و دوباره با دقت روی P قرار دهید. سپس حالت N را امتحان کنید. اگر خودرو فقط در یکی از این حالتها روشن میشود، سلکتور یا سنسور موقعیت دنده باید بررسی شود.
9. خرابی سنسور کلاچ در خودروهای دندهای
در بسیاری از خودروهای دندهای جدید، استارت فقط زمانی فعال میشود که پدال کلاچ کاملاً فشرده باشد. خرابی سنسور کلاچ، تنظیم نبودن آن یا گیرکردن پدال میتواند مانع ارسال فرمان کامل شود. اگر با فشار بیشتر پدال یا تغییر زاویه آن خودرو روشن میشود، این سنسور نیاز به بررسی دارد.
10. مشکل ایموبلایزر یا شناسایی نشدن کلید
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن سیستم ایموبلایزر برای جلوگیری از روشنشدن خودرو با کلید غیرمجاز طراحی شده است. اگر چیپ کلید شناسایی نشود، باتری ریموت ضعیف باشد یا ارتباط بین کلید و واحد ضدسرقت مختل شود، خودرو ممکن است استارت نخورد یا فقط واکنش کوتاهی نشان دهد. روشن یا چشمکزدن چراغ کلید یا قفل روی صفحه آمپر یک نشانه مهم است.
در این حالت کلید یدک را امتحان کنید. در خودروهای دارای دکمه استارت، ریموت را طبق دفترچه در محل شناسایی اضطراری قرار دهید. روش دقیق در هر خودرو متفاوت است و نباید با بازکردن سیمها یا غیرفعالکردن غیراصولی ایموبلایزر مشکل را حل کرد.
11. قفل شدن یا گیرپاژ موتور
اگر باتری، کابلها و موتور استارت سالم باشند اما فقط یک تق بسیار محکم شنیده شود، احتمال قفلشدن موتور نیز مطرح است. کمبود شدید روغن، داغکردن موتور، خرابی یاتاقان، ورود آب به سیلندر یا آسیب داخلی میتواند مانع چرخیدن موتور شود
.اگر قبل از خاموششدن خودرو صدای کوبش، روشنشدن چراغ روغن، افزایش شدید دما یا کاهش ناگهانی قدرت رخ داده است، استارتزدن را ادامه ندهید. در این وضعیت علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن میتواند یک ایراد جدی مکانیکی باشد و خودرو باید با خودروبر منتقل شود.
12. غلیظ بودن روغن و سرمای شدید
در هوای سرد روغن موتور غلیظتر میشود و باتری نیز توان کمتری ارائه میدهد. ترکیب این دو عامل باعث میشود استارت برای چرخاندن موتور فشار بیشتری تحمل کند. استفاده از روغن نامناسب فصل، باتری ضعیف یا استارت فرسوده میتواند در صبحهای سرد صدای تقتق ایجاد کند.
چگونه علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن را تشخیص دهیم؟
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن برای تشخیص علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن باید نوع صدا، شدت نور چراغها، دمای موتور و رفتار خودرو را همزمان بررسی کنید. تقتق سریع همراه با ضعیفشدن چراغها معمولاً به باتری یا اتصالات مربوط است. یک تق محکم بدون چرخش موتور بیشتر به اتوماتیک استارت، موتور استارت یا قفلشدن موتور ارتباط دارد.
اگر خودرو با باتری به باتری روشن میشود، باتری، دینام و کابلها در اولویت بررسی هستند. اگر با برق کمکی نیز فقط تق شنیده میشود، احتمال خرابی استارت، اتصال اصلی یا گیرکردن موتور بیشتر است. اگر خودرو با قرار دادن دنده روی N روشن شود، سلکتور گیربکس باید بررسی شود.
داغشدن کابلها، بوی سوختگی، دود یا جرقه علامت خطر است. در چنین شرایطی استارتزدن را متوقف کنید. اگر خودرو پس از گرمشدن دیگر استارت نمیخورد اما بعد از سردشدن روشن میشود، اتوماتیک استارت، زغالها، بوشها و اتصالات حساس به حرارت باید آزمایش شوند.
برای رفع علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن چه کنیم؟
ابتدا خودرو را در محل امن قرار دهید، ترمز دستی را بکشید و همه مصرفکنندههای برقی مانند چراغها، کولر، بخاری، گرمکن شیشه و سیستم صوتی را خاموش کنید. در خودرو اتوماتیک، دستهدنده را روی P قرار دهید و سپس حالت N را امتحان کنید. در خودرو دندهای، پدال کلاچ را کامل فشار دهید.
چراغهای جلو را روشن کنید و هنگام استارت به شدت نور آنها توجه کنید. اگر نور بهشدت کاهش مییابد، باتری یا اتصال آن احتمالاً ضعیف است. سرباتریها را فقط از نظر شل بودن، شکستگی و رسوب ظاهری بررسی کنید. از تماس ابزار فلزی با قطب مثبت و بدنه جلوگیری نمایید.
اگر باتری ضعیف است، باتری به باتری باید با کابل سالم و ترتیب صحیح انجام شود. در خودروهای هیبریدی، برقی و بعضی مدلهای جدید، روش عمومی مناسب نیست و باید دفترچه خودرو بررسی شود. اگر باتری باد کرده، نشتی دارد، یخ زده یا بوی تند تولید میکند، باتری به باتری انجام ندهید.
بیش از دو یا سه بار پشتسرهم استارت نزنید. تلاش طولانی باتری را خالیتر و استارت را داغتر میکند. اگر خودرو روشن نشد، تماس با امداد خودرو در محل امنتر از دستکاری سیمها، رلهها یا خود استارت است.
هنگام تقتق کردن ماشین چه کارهایی را نباید انجام دهیم؟
چه کارهایی را نباید انجام دهیم؟
ضربهزدن شدید به استارت، اتصال مستقیم سیمها، پلزدن پایههای استارت با پیچگوشتی، تعویض فیوز با آمپر بالاتر و باتری به باتری بدون رعایت قطبها از کارهای خطرناک هستند. این اقدامات میتوانند به ECU، دینام، سیمکشی و تجهیزات الکترونیکی آسیب بزنند.
اگر بوی سوختگی، دود، ذوبشدن کابلهلدادن خودرو اتوماتیک برای روشنکردن معمولاً مؤثر نیست و میتواند باعث حادثه یا آسیب به گیربکس شود. در خودرو دندهای نیز هلدادن فقط باید در شرایط ایمن و مطابق دستورالعمل سازنده انجام شود. اگر بوی سوختگی، دود، ذوبشدن کابل یا داغشدن شدید باتری دیده میشود، سرنشینان را از خودرو دور نگه دارید. یا داغشدن شدید باتری دیده میشود، از استارتزدن مجدد خودداری کنید و سرنشینان را از خودرو دور نگه دارید.
مقاله چرا ماشین استارت میخوره روش نمیشه!
چه زمانی علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن خطرناک است؟
اگر صدای تقتق همراه با دود، بوی سوختگی، داغشدن کابل، نشتی باتری، خاموششدن ناگهانی موتور یا سابقه داغکردن خودرو باشد، مشکل میتواند جدی باشد. همچنین شنیدن یک تق محکم پس از روشنشدن چراغ روغن یا افزایش شدید دمای موتور ممکن است نشانه قفلشدن موتور باشد.
در چنین شرایطی تلاش برای روشنکردن را متوقف کنید و خودرو را با خودروبر یا یدککش منتقل نمایید. امداد خودرو سراسری 09663 او امداد میتواند باتری و دینام را تست کند، افت ولتاژ کابلها را اندازه بگیرد، استارت و اتصالات را بررسی کند و در صورت نیاز خودرو را ایمن حمل کند.
چگونه از تکرار علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن جلوگیری کنیم؟
باتری را پیش از فصل سرد آزمایش کنید و فقط به روشن بودن چراغها اکتفا نکنید. تست جریان راهاندازی، ولتاژ هنگام استارت و عملکرد دینام اطلاعات دقیقتری ارائه میدهد. سرباتریها و کابلهای مثبت و منفی نیز باید تمیز، محکم و بدون خوردگی باشند.
از روشن ماندن چراغها، شارژرها، سیستم صوتی و تجهیزات برقی هنگام خاموش بودن موتور جلوگیری کنید. نصب دزدگیر، ردیاب یا سیستم صوتی پرمصرف باید اصولی انجام شود تا مصرف برق مخفی ایجاد نشود. اگر خودرو مدت زیادی استفاده نمیشود، وضعیت شارژ باتری را بهطور دورهای بررسی کنید.
کندشدن استارت، روشنشدن با تأخیر، صدای غیرعادی و نیاز به چند بار چرخاندن سوئیچ را نادیده نگیرید. رسیدگی زودهنگام به این نشانهها میتواند از خرابی کامل باتری یا استارت و توقف خودرو در جاده جلوگیری کند.
پرسشهای متداول درباره تقتق کردن ماشین هنگام استارت
آیا علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن همیشه خرابی باتری است؟
خیر. باتری ضعیف رایجترین دلیل است، اما شل بودن سرباتری، خرابی کابلها، اتوماتیک استارت، موتور استارت، رله، سلکتور گیربکس یا قفلشدن موتور نیز میتواند صدای تق ایجاد کند.
چرا چراغها روشن هستند اما ماشین فقط تقتق میکند؟
چراغها جریان بسیار کمتری نسبت به موتور استارت نیاز دارند. بنابراین باتری ممکن است چراغها را روشن کند اما توان کافی برای چرخاندن استارت نداشته باشد.
چرا خودرو با باتری به باتری هم تقتق میکند؟
ممکن است کابل باتری به باتری ضعیف یا اتصال آن نامناسب باشد. اگر برق کمکی کافی است، خرابی استارت، کابل اصلی، اتصال بدنه یا قفلشدن موتور باید بررسی شود.
چرا ماشین صبحها تقتق میکند اما بعد روشن میشود؟
سرما توان باتری را کاهش میدهد و روغن موتور را غلیظتر میکند. باتری ضعیف، روغن نامناسب، اتصالات بد یا استارت فرسوده در صبح سرد بیشتر خود را نشان میدهند.
آیا خرابی دینام باعث صدای تقتق میشود؟
دینام هنگام خاموش بودن موتور مستقیماً استارت را نمیچرخاند، اما اگر باتری را درست شارژ نکند، باتری ضعیف میشود و هنگام استارت صدای تقتق شنیده خواهد شد.
آیا میتوان با ضربهزدن به استارت خودرو را روشن کرد؟
ممکن است ضربه در برخی خرابیهای زغال یا بوش بهطور موقت اثر کند، اما این روش ایمن و اصولی نیست و میتواند آسیب بیشتری ایجاد کند. استارت باید توسط متخصص بررسی شود.
جمعبندی علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن
علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن در بیشتر موارد باتری ضعیف، اتصالات نامناسب یا خرابی مجموعه استارت است. تقتق سریع بیشتر به افت ولتاژ و باتری مربوط میشود، در حالی که یک تق محکم بدون چرخش موتور میتواند نشانه خرابی اتوماتیک استارت، موتور استارت یا حتی قفلشدن موتور باشد.
پیش از هر اقدامی ایمنی را رعایت کنید، مصرفکنندههای برقی را خاموش کنید، وضعیت دنده، چراغها و اتصالات ظاهری باتری را بررسی کنید و از استارتزدن طولانی خودداری نمایید. اگر خودرو روشن نشد، تعویض حدسی قطعات یا دستکاری سیمها راهحل مناسبی نیست.برای بررسی علت تقتق کردن ماشین هنگام استارت زدن، تست باتری، دینام، کابلها و موتور استارت باید بهصورت مرحلهای انجام شود. امداد خودرو سراسری 09663 او امداد میتواند برای تست باتری، باتری به باتری اصولی، عیبیابی برق و استارت و حمل ایمن خودرو در محل به شما کمک کند.
